126 lat historii polskich socjalistów

Ocena użytkowników: 1 / 5

Gwiazdka aktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 

Przedstawiam informacyjnie Projekt Programu PPS. Projekt ten przygotowałem w oparciu o przyjęte w ostatnich latach uchwały programowe i  stanowiska Rady Naczelnej oraz organów terenowych PPS, a także w oparciu o teksty publicystyczne członków PPS.

Projekt ten będzie przedmiotem obrad Konferencji Programowej w dniu 10 marca b.r.

Zapraszam do dyskusji i przesyłania swoich uwag przed Konferencją, a także do udziału w Konferencji.

 

Przewodniczący Komisji Programowej

Mirosław Nizielski

 

pis treści:

  1. Preambuła                                                                                                               
  2. Nasza tradycja                                                                                                        

I     Państwo i społeczeństwo                                                                                             

  1. Stan państwa                                                                                                         
  2. Jakie państwo, kierunki naprawy                                                                              
  3. Samorządne społeczeństwo obywatelskie                                                                  

     II    Przebudowa sfery społecznej                                                                                  

         1.System zabezpieczenia społecznego                                                                       

         2.Mieszkalnictwo i ochrona lokatorów                                                                        

         3.Kościół i polityka wyznaniowa                                                                                  

    III   Rozwój usług społecznych                                                                                        

  1. Nauka i edukacja                                                                                                     
  2. Ochrona zdrowia   9
  3. Dostęp do dóbr kultury i rekreacji                                                                   

    IV   System gospodarczy                                                                                                                      

  1. Rola rynku w gospodarce                                                                                       
  2. Własność i rola sektorów własnościowych w gospodarce                                                     
  3. Rola państwa w gospodarce                                                                                     
  4. Zatrudnienie i płace                                                                                                
  5. Prawa pracownicze i udział pracowników w zarządzaniu                                             
  6. Rola i zadania sektora finansowego                                                                         
  7. Podatki                                                                                                                  
  8. Rolnictwo i ochrona zasobów naturalnych                                                                  

    V   Polska, Europa, Świat                                                                                                

  1. Nowoczesny patriotyzm i jego rola                                                                              
  2. Unia Europejska                                                                                                       
  3. Stosunki z innymi krajami                                                                                      
  4. Zagadnienia obronności                                                                                          

 

______________________________________________________________________________

 

 

  1. Preambuła

Polska Partia Socjalistyczna, najstarsza partia polityczna Polski o 125 letniej tradycji, przedstawia   program nastawiony na odbudowę państwa i społeczeństwa według nowoczesnych zasad sprawiedliwości społecznej. Panujący od 28 lat w Polsce kapitalizm zakorzenił się w umysłach Polaków, którzy nie zawsze dostrzegają jego ujemne strony. Widząc w perspektywie zmianę tego ustroju na nowoczesny socjalizm i zdając sobie sprawę, że jest to proces wymagający czasu, proponujemy zmiany, które w pierwszym rzędzie wyeliminują podstawowe mankamenty kapitalizmu w neoliberalnej wersji, w jakiej realizowany jest on w naszym kraju.

Podejmujemy działania dla  zapoznania społeczeństwa z naszym programem i jego wdrożeniem do praktyki politycznej kraju.

 

  1. Nasza tradycja

Dzieje PPS to część historii narodu i państwa. PPS położyła  bezsporne  zasługi w  odzyskanie utraconej w wyniku zaborów niepodległości. Uczestniczyła w kształtowaniu i rozwoju państwa polskiego w okresie międzywojennym. Pierwsze po odzyskaniu niepodległości socjalistyczne rządy Ignacego Daszyńskiego i J.E.Moraczewskiego wprowadziły nowoczesne zasady prawa pracy, opieki społecznej, praw kobiet i mniejszości, których , mimo starań, nie udało się już całkowicie wyrugować późniejszym rządom sanacyjnym. PPS uczestniczyła aktywnie w ruchu oporu podczas II Wojny Światowej i wykazała się bohaterską postawą w czasie Powstania Warszawskiego. Po wojnie PPS była masową półmilionowa partią i miała wielkie poparcie w środowiskach pracowniczych.

Polska Partia Socjalistyczna położyła w przeszłości wielkie zasługi w rozwoju ruchu spółdzielczego na ziemiach polskich tworząc m.in. Warszawską Spółdzielnię Mieszkaniową, c edukacji dorosłych  m.in. przez utworzenie Towarzystwa Uniwersytetów Robotniczych, rozwoju ruchu sportowego przez tworzenie Robotniczych Klubów Sportowych.

Wydarzenia Rewolucji 1905 roku i utworzenie Organizacji Bojowej PPS pokazały dobitnie, że świadomy swych celów i dobrze zorganizowany protest, mimo ofiar, niesie za sobą istotne zmiany w życiu społecznym.

Od początku swego istnienia PPS dążyła do sprawiedliwych stosunków społecznych, łącząc to dążenie z głębokim patriotyzmem wolnym od akcentów nacjonalistycznych.       

 

I .Państwo i społeczeństwo

 

  1. Stan Państwa.

Rozwojowi Polski po roku 1989 towarzyszy narastające rozwarstwienie społeczne i pogłębiająca się nierówność szans obywateli w sferze gospodarki, edukacji, ochrony zdrowia, kultury, wypoczynku, a także możliwości publicznego prezentowania swoich poglądów i orientacji.

Szerokim rzeszom pracujących i bezrobotnych, niepełnosprawnych i nie radzących sobie z wilczymi prawami kapitalizmu, a także nie podzielającym poglądów i obyczajów rządzącej większości, odbiera się poczucie godności. Osoby wymagające pomocy zostały skazane na uwłaczającą ich godności łaskę działań filantropijnych.

Kolejne ekipy polityczne sprawujące władzę w Polsce budzą rozczarowanie i obawę przed skutkami ich nieudolności w najbliższej i dalszej perspektywie.

Elity postsolidarnościowe, które sprawują w Polsce władzę straciły orientację propaństwową i modernizacyjną, rządzą poprzez podziały społeczne i nie realizują  uniwersalnych wartości   wynikających z idei sprawiedliwości społecznej i dobra człowieka. Elity posierpniowe przyjęły i uwierzyły w złudne i fałszywe dogmaty wolnego rynku, akceptując urynkowienie nie tylko gospodarki ale i stosunków międzyludzkich i tzw usług społecznych, które obowiązująca konstytucja RP zalicza do trwałych wartości.

Kapitalizm, wprowadzony nieoczekiwanie w  wyniku zdrady hasła „socjalizm tak, wypaczenia nie”, zniszczył polską gospodarkę, doprowadzając do upadku również dobrze prosperujące przedsiębiorstwa państwowe, w tym Państwowe Gospodarstwa Rolne , a sprzedajne elity oddały je lub sprzedały znaczne poniżej wartości obcemu kapitałowi. Krajowy kapitał tworzony na bazie zawłaszczanego majątku, wypracowanego wcześniej przez całe społeczeństwo, oparty został w dużej mierze na bezwzględnym  wykorzystaniu klasy pracowniczej i korupcyjnym  wykorzystywaniu układów politycznych.

Polska straciła udział w wysoce przetworzonej produkcji finalnej i stała się miejscem wytwarzania produktów uzupełniających dla zagranicznych wytwórców i w sposób nadmierny uzależniła się od koniunktury na rynkach rozwiniętych.

Człowiek, będący dla socjalistów podstawowa wartością,  zamienił się w „kapitał ludzki”, a więc w przedmiot, a nie podmiot głoszonego złudnie przez elity posierpniowe „społeczeństwa obywatelskiego”

Neoliberalizm gospodarczy prowadzi również nieuchronnie do wyścigu zbrojeń i wojen, bowiem przynoszą one duże zyski globalnym gigantom przemysłowym. Zbroimy się, by jako Polska uczestniczyć, nie jak poprzednio w naszej historii w walkach niepodległościowych, lecz wojnach prowadzonych w imię cudzego interesu.

Całkowicie zapomniano i zaprzeczono wszelkim wartościom realizowanym w okresie PRL, nasiliły się natomiast wypaczenia tego okresu. Nie wykorzystano wniosków, wynikających z błędów , dla dalszego rozwoju, niszczy się dorobek ludzi i szerzy nieprawdę. Wielu zajadłych krytyków PRL doznało w tym czasie awansu społecznego, wykształciło się i czerpało inne korzyści.  Zapomniano o skali zmian jakie Polska przeszła po II Wojnie Światowej. Zlikwidowano wówczas wielką własność obszarniczą, przekazano ziemię chłopom, przeprowadzono forsowną industrializację, zlikwidowano analfabetyzm, choroby społeczne i głód.

Nie ma w Polsce prawdziwej demokracji to znaczy równości wszystkich obywateli. Silniejszy uzyskuje bezkarność. Fikcją jest wolność ekonomiczna . Biedny pozbawiony jest możliwości egzekwowania swoich praw. Wolność indywidualna ograniczana jest w imię pozornego bezpieczeństwa oraz  przez przewagę wartości chrześcijańskich, a wolność wyboru w wyborach ograniczona jest przyjętą ordynacją wyborczą i sposobem finansowania partii politycznych, co oznacza, że przebicie się do społeczeństwa z nowymi ideami jest praktycznie niemożliwe. Obecne w parlamencie partie polityczne stały się wyłącznie „mechanizmami wyborczymi”

 

2.Jakie państwo, kierunki naprawy.

Jest wiele definicji Państwa i pojęcie to zmieniało się na przestrzeni dziejów. Dla nas państwo to polityczna organizacja społeczeństwa działająca dla „dobra wspólnego i dobra każdego”

Prawa stanowione przez państwo muszą zapewniać wolność osobistą, której uzupełnieniem jest wolność zbiorowa budująca wspólnotę. Naszym celem jest odbudowa więzi społecznych w społeczeństwie. Odrzucamy  lansowane przez neoliberałów i podległe im media hasła o przewadze zaradności nad normami prawnymi, przedsiębiorczości za cenę wyzysku innych członków społeczeństwa oraz  wycofywanie się państwa ze sfery socjalnej.

Chcemy  państwa- republiki demokratycznej, której ustrój zapewnia :

-zaspakajanie potrzeb społeczeństwa jako  nadrzędne nad  doraźnym  zyskiem;

-równość praw w każdej sferze zarówno politycznej, społecznej i gospodarczej niezależnie od posiadanego majątku, pochodzenia, przynależności partyjnej, wyznawanej religii czy preferencji osobistych.

Nasze idee chcemy zrealizować  przez tworzenie takich rozwiązań ekonomicznych i prawnych, które zapewnią:

- przywrócenie państwu roli gwaranta elementarnego bezpieczeństwa socjalnego jako ponownej legitymizacji systemu demokratycznego opartego o zasady Karty Praw Podstawowych UE z 07.12.2000 i Konstytucji

-przekształcenie fasadowej demokracji w demokrację społeczną, uwzględniającą rzeczywisty, a nie pozorny współudział obywateli i ich organizacji w kreowaniu, realizowaniu i kontrolowaniu polityki społecznej i gospodarczej.

Największy nacisk będziemy kłaść na gospodarkę, jako na czynnik determinujący w dużym stopniu możliwości państwa w innych obszarach.

Kraj potrzebuje realnej polityki inwestycyjnej, przemysłowej i handlowej - potrzebuje dobrej infrastruktury, ram instytucjonalno - organizacyjnych i stabilizacji sytuacji makroekonomicznej .

     Kapitalizm ma naturalną wadę organiczną. W procesach decyzyjnych nie wybiega daleko w przód. O inwestycjach w odległą przyszłość nie ma mowy.  W obecnej erze kapitału opartego przede wszystkim na ludzkim potencjale intelektualnym, potrzebne są długofalowe inwestycje w edukację, badania, rozwój i infrastrukturę.

 

3.Smorządne społeczeństwo obywatelskie.

   Demokracja to system rządów i form sprawowania władzy, w którym wola większości obywateli stanowi prawo i władzę, nie ograniczając przy tym praw mniejszości.

Nie ograniczymy się do obowiązującej obecnie demokracji przedstawicielskiej, w której prawo określają wybrani w wolnych wyborach przedstawiciele obywateli, nadużywając często tego prawa w imię ideałów własnej formacji, uznając ludzi wyznających inne ideały za „niższy sort” któremu można narzucać dowolne rozwiązania prawne. Głębokiej rewizji wymaga pogląd, że mają oni prawo do stanowienia o losie społeczeństwa w imię przyjętych przez nich „prawd”. Chcemy wyraźnie powiedzieć społeczeństwu, a zwłaszcza młodemu pokoleniu, że prawda jest dziełem zbiorowości, która ma prawo do należnej jej władzy.

 Przywrócimy znaczenie mechanizmom demokracji bezpośredniej, takim jak:

- sondaże, referenda i przesłuchania publiczne,  cykliczne spotkania naszych posłów i radnych z wyborcami,

- Społeczne Rady Nadzorcze nad instytucjami życia społecznego

Jesteśmy za utrzymaniem trójpodziału władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą, w tym utrzymanie pełnej niezależności sądów. Stworzymy warunki do naprawy sądownictwa  poprzez usprawnienie jego działania i poddaniu go większej kontroli społecznej, lecz nie polityków, a zwykłych obywateli.

W tym celu zwiększymy rolę i zakres spraw rozpatrywanych z udziałem ławników, wybieranych przez społeczeństwo w wyborach lokalnych, a także położymy nacisk na edukację prawną społeczeństwa.

 Popierać będziemy inicjatywy obywatelskie realizowane przez stowarzyszenia i inne organizacje pozarządowe. , nie pretendując do poddawania ich działalności merytorycznej kontroli państwa, co ma miejsce obecnie.

 

W Polsce duża część zadań lokalnych i regionalnych należących do władzy państwowej jest realizowana przez samorząd terytorialny. Chcemy odwrócić istniejący model w którym  struktury samorządowe  realizowały głównie wyznaczone im przez władze centralne zadania i obowiązki administracyjne, na rzecz reprezentowania w pierwszej kolejności interesów wspólnoty lokalnej.

Naszym dążeniem jest aby ludzie żyli w przyjaznej wspólnocie korzystając z należnych praw i realizując ustalone obowiązki.  Dziś, gdy we współczesnym neoliberalnym kapitalizmie egoizm, indywidualizm i utrata więzi z innymi ludźmi są wszechobecne, samorządność lokalna powinna  być częścią innego świata. Świata, w którym ludzie wspólnie rozwiązują swoje wspólne problemy i  dbają o wspólne interesy.

Ustanowimy na szczeblu lokalnym społecznych rzeczników praw obywatelskich, których zadaniem będzie monitorowanie przestrzegania praw obywatelskich na szczeblu lokalnym, z prawem kierowania interwencji i zgłaszania projektów uchwał do sejmików wojewódzkich, Rad miejskich, powiatowych i gminnych.

Nasze priorytety to:

-zakaz wyprzedaży majątku społecznego, a pozyskiwanie dochodów poprzez  właściwą politykę podatkową, dzierżawę gruntów i nieruchomości;

 -wdrożenie wieloletnich programów planowania w polityce społecznej zintegrowanych z wieloletnią prognozą finansową samorządów;

- walka o zmiany w polityce prawnej i finansowej państwa w celu wyposażenia samorządów w lepsze mechanizmy realizacji ustawowych zadań, włącznie z przesunięciem większej części dochodów państwa do samorządów,

- rozwój służb społecznych (publicznych służb zatrudnienia i pomocy społecznej) oraz systemu usług społecznych odpowiadających m.in. na problemy demograficzne,

-  przywrócenie znaczenia komunalnej polityce mieszkaniowej,

-  przywrócenie świeckiego charakteru szkolnictwa publicznego oraz przeciwdziałanie ingerencji kleru  w sprawy nie mające związku z Kościołem.

We wszystkich sprawach PPS reprezentować  będzie najlepiej pojęty interes lokalnej wspólnoty.

 

II Przebudowa sfery społecznej

 

  1 System zabezpieczenia społecznego.

Polityka społeczna rozpatrywana jest przez liberałów, ale również często przez socjaldemokratów, w wymiarze czysto socjalnym i redystrybucyjnym. Socjaliści uważają, że niezbędne jest spojrzenie na politykę społeczną jako skoordynowaną: „działalność państwa, samorządu i organizacji pozarządowych zmierzająca do kształtowania ogólnych warunków pracy i bytu ludności, prorozwojowych struktur społecznych oraz stosunków społecznych opartych na równości i sprawiedliwości społecznej i zaspakajanie potrzeb społecznych na dostępnym poziomie”.

Kształtowanie struktury społecznej traktujemy jako niezbędny czynnik rozwoju.  Oznacza to:

  -przywrócenie państwu roli gwaranta elementarnego bezpieczeństwa socjalnego, odchodzącego  od biernego, akcyjnego wspierania  najuboższych na rzecz budowy systemu kompleksowych, dostępnych dla każdego usług społecznych.

Cele te legły u podstaw wielu działań proponowanych przez nas w tym programie. 

Pomimo relatywnej poprawy dochodowej w Polsce nadal utrzymuje się wysoki poziom ubóstwa. Ubóstwo dochodowe przekształca się w problem wykluczenia społecznego i kulturowego, co w znacznym stopniu zakłóca budowę spójności społecznej. Pojawiają się lub będą pojawiać w najbliższym czasie  problemy związane z odłożonymi w czasie  świadczeniami emerytalnymi, spowodowane niekorzystnymi zmianami w systemie emerytalnym oraz pracy „na czarno” i powrotom z emigracji; spowoduje to napór na poza składkowy  system zabezpieczenia społecznego.

Rozpoczniemy proces ponownego uspołecznienia systemu emerytalnego. Podstawowym elementem będzie wprowadzenie Filara „0”; oznaczającego minimalny dochód gwarantowany dla osób osiągających wiek emerytalny. Ponadto stworzymy publiczne  Powszechne Towarzystwo Emerytalne, realizujące tzw 3-ci filar na równi z prywatnymi.

Chcemy znieść dualizm w płaceniu składek emerytalnych. Jedynymi płatnikami składek na ubezpieczenie społeczne, odpowiedzialnymi w pełni za ich naliczenie i zapłacenie powinni być pracodawcy.

W sferze zatrudnienia  nasz program przewiduje:

- skrócenie czasu pracy do 38 godzin tygodniowo (w piątki 6 godzinny dzień pracy),

- dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych i święta, wypłacany również w przypadku odbioru godzin w inne dni robocze,

- pokrywanie kosztów dojazdu pracownika do i z pracy środkami komunikacji publicznej (również na terenie jednej miejscowości) przez pracodawcę,

 - celem zwiększenia zatrudnienia osób niepełnosprawnych zniesienie ograniczeń w możliwości łączenia zarobków z płacami dla osób niepełnosprawnych.

- penalizację niewypłacania pracownikowi wynagrodzenia- przestępstwo karne ścigane z urzędu ( tak jak jest  w USA) . Traktujemy  to jako dywersja wobec gospodarki narodowej.

 Do systemu zabezpieczenia społecznego zaliczamy również system indywidualnych ubezpieczeń chorobowych, ubezpieczeń mienia i wytworów

 własnej pracy( w rolnictwie i przetwórstwie) przed klęskami żywiołowymi.

Naszym celem będzie stworzenie ( przy udziale gwarancji państwowych) systemu ubezpieczeń dostępnego dla ogółu społeczeństwa.

Otoczymy troską osoby niepełnosprawne. Doprowadzimy do pełnej realizacji konwencji ONZ dotyczących tej grupy obywateli, w tym do pełnego usuniecia licznych wciąż barier architektonicznych. Nasza troska o osoby niepełnosprawne znalazła swe odbicie również w rozdziale zatrudnienie i płace.

 

 

  1. Mieszkalnictwo i ochrona lokatorów.

Budownictwo mieszkaniowe traktujemy jako ważną dziedzinę gospodarki, w której kreowane są również nowe miejsca pracy, będziemy wspierać  udział w tym sektorze podmiotów spółdzielczych i komunalnych, nie tylko developerów. Wprowadzimy  mechanizmy zapewniające równość wobec prawa kredytodawców (banków) i kredytobiorców (obywateli).

W mieszkalnictwie ostatnia dekada to lata względnie stabilnych, stosunkowo wysokich efektów budownictwa mieszkaniowego, których odzwierciedleniem nie była jednak znacząca poprawa dostępności mieszkań dla osób o niskich i przeciętnych dochodach.

Jest to efekt neoliberalnych stosunków gospodarczych, w których zysk jest jedynym kryterium ,  a jednostka pozostawiona jest sama sobie. Rozwarstwienie społeczne rośnie, co odbija się bezpośrednio także na dostępności mieszkań. Po transformacji ustrojowej mamy dużą podaż mieszkań dostępnych dla osób o wysokich dochodach, przewyższający nawet popyt w tej grupie, a wysoki deficyt mieszkań dostępnych dla osób o niskich i przeciętnych dochodach.

Statystyki dowodzą, że budownictwo mieszkaniowe generuje obecnie znaczne zyski, przechwytywane przez developerów, w których przekształciła się również znaczna ilość spółdzielni mieszkaniowych.

PiS wprowadzi Indywidualne Konta Mieszkaniowe, na których można będzie oszczędzać na mieszkanie. To jest powtórzenie znanych z PRL książeczek mieszkaniowych, które pomogły rozwiązać wiele problemów społecznych,  a złośliwie i bezmyślnie zostały zlikwidowane .

Znamienne jest, że to głównie za sprawą PiS umożliwiono wykup mieszkań lokatorskich od spółdzielni, za przysłowiową złotówkę, likwidując zasób, który spółdzielnie mogły wykorzystywać (po śmierci lokatora) na wynajem. 

Podstawową wadą Programu Mieszkanie+ jest, poza wieloma niejasnościami, skupienie podstawowej jego części w rękach nieruchawej instytucji państwowej, która będzie w znacznej części skupiona na lokowaniu swoich ludzi na posadach. Przy okazji wprowadzania tego programu przywrócono, pochodzącą z 19- wiecznego, dzikiego kapitalizmu możliwość wyrzucania lokatorów „na bruk”.  

Tymczasem, po transformacji wykształcił się nowy model zarządzania, w którym problemy mieszkalnictwa należą do samorządów, które mogą być lepiej kontrolowane przez obywateli niż ogólnopolska instytucja państwowa.

Dysponowanie pozyskanymi środkami i gruntami skarbu państwa przez pozbawione dotychczas środków samorządy, przy  właściwych uregulowaniach prawnych, zapewniających bezpośrednią kontrolę zainteresowanych mieszkańców, oraz ujednoliceniu zasad , przyniosłoby lepsze i szybsze efekty.

Również spółdzielnie mieszkaniowe mogą odegrać kluczową rolę w rozwoju mieszkalnictwa. Wymaga to zmian w prawie spółdzielczym i powrotu (z koniecznymi zmianami) do roli, jaka odgrywały one przed wojną i w okresie PRL. Chodzi przede wszystkim o przywrócenie budowy mieszkań lokatorskich wg zasad jakie obowiązywały przed wojną i przywrócenie list oczekujących.  Samorząd Spółdzielczy, przy odpowiednich regulacjach prawnych może zagwarantować bezpośredni nadzór nad prawidłowym działaniem programu.

Przywrócimy znaczenia komunalnej polityce mieszkaniowej. Zmiany nastawienia samorządu na rzecz budowy mieszkań komunalnych skorelujemy ze zmianami preferencji budżetowych we wsparciu samorządów, a w szczególności głębokich zmianach w ustawie o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych, mieszkań chronionych, noclegowni i domów dla bezdomnych oraz ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego.

Obowiązki państwa nie mogą być zastępowane działalnością charytatywną.

 

  1. Kościół i polityka wyznaniowa.

Socjaliści w pełni popierają swobodę wyznawania wiary i wolność kultu religijnego. Większość z nas wychowana została w tym kulcie i wielu nadal go praktykuje. Poglądom socjalistów szczególnie bliska jest społeczna nauka kościoła, zwłaszcza głoszona przez Papieża Franciszka i są za jej upowszechnieniem.

Stoimy jednak na stanowisku, że zasady wolności i demokracji wymagają równości obywateli, zarówno katolików, jak wyznawców innych religii, ateistów, bezwyznaniowców i agnostyków. Kościół katolicki nie może mieć większych uprawnień niż pozostałe grupy wyznaniowe

Nie zgadzamy się ze służalczością polityków wobec hierarchów kościelnych  i utajonym totalitaryzmem polegającym na narzucaniu przepisów prawnych zgodnych z  doktryną  katolicką, szczególnie z jej interpretacją przez hierarchów kościoła katolickiego.

Będziemy dążyć do rewizji konkordatu w kierunku całkowitego oddzielenia Kościoła od Państwa.

 

III. Rozwój usług społecznych

 

1.Nauka i edukacja.

Rozwój cywilizacyjny ostatnich dziesięcioleci stwarza nowe możliwości, ale także nowe problemy i wyzwania. Aby w tym rozwoju uczestniczyć i z niego korzystać, konieczny jest priorytet dla powszechnej edukacji, badań naukowych i działań kulturotwórczych.

W XXI wieku o powodzeniu kraju w międzynarodowym współzawodnictwie decyduje wysokość nakładów na edukację i rozwój nauki. Kraje takie jak Polska, które przeznaczają coraz niższe nakłady  na te dziedziny przestają się liczyć w międzynarodowej konkurencji i same siebie skazują na status państw neokolonialnych.

Wydatki na oświatę w Polsce w przeliczeniu na jednego ucznia plasują nas znacznie poniżej średniej krajów UE, a uczniowie, czyli ich rodzice ponoszą w dużym stopniu koszty edukacji dzieci.  Rodzice płacą za dodatkowe zajęcia, świetlice szkolne, wycieczki edukacyjne, składają się na doposażenie szkół itp.

Naszym celem jest zapewnienie dzieciom i młodzieży równego dostępu do kształcenia, umożliwiającego  skuteczne konkurowanie o miejsca pracy w jednoczącej się Europie. Oznacza to bezpłatną edukację na wszystkich szczeblach. Utworzymy  Fundusz Stypendialny, który zapewni możliwość kontynuowania nauki również młodzieży ze środowisk najuboższych.

Zapewnimy powszechny dostęp do  wychowania przedszkolnego dla dzieci powyżej 3 lat. Obejmiemy młodzież do 18-tego roku życia obowiązkiem szkolnym, przywrócimy w szkołach podstawową opiekę medyczną, stomatologiczną, zapewnimy dożywianie dzieci i młodzieży.

Oprócz funkcji kształcenia, szkoła pełni także funkcję wychowawczą, uzupełniając, a często zastępując wychowanie w rodzinie. Naszym celem jest odtworzenie i rozwój funkcji poza dydaktycznych systemu oświaty. Szkoła powinna wychowywać młodego człowieka w duchu odpowiedzialności obywatelskiej i poszanowania wartości humanistycznych.

Kolejne reformy oświaty  wywołują co najmniej kilka lat bałaganu w szkolnictwie, a nie wpływają na poprawę jakości kształcenia i wychowania. Zamiast tego zafundowano dzieciom i rodzicom kosztowne i mało przydatne zmiany strukturalne nie poprzedzone badaniami naukowymi  i  ogólnonarodową dyskusją nad modelem kształcenia.

 Przy okazji pseudo reform zepchnięto na nieprzygotowane do tej roli zarówno mentalnie jak i finansowo samorządy  troskę o należyte funkcjonowanie szkół i innych placówek oświatowych, czyli tego co należy do niepodważalnych obowiązków i odpowiedzialności państwa.

Korzystając z niżu demograficznego likwiduje się małe szkoły i przenosi uczniów do większych placówek.  Zapomina się , że po niżu demograficznym wróci umiarkowany wyż, a zlikwidowanych szkół już nie będzie  i trzeba będzie budować nowe. Myślenie o przyszłości jest jednak dalekie naszym rządzącym, dla których perspektywa czasowa to najbliższe wybory.

W t.zw. „niesłusznych czasach” szkoła, szczególnie w małych ośrodkach pełniła również bardzo często rolę ośrodka w którym skupiało się życie kulturalne i sportowe.

Podział na szkoły prywatne i państwowe zakłóca jednolitość poziomu edukacji i sprzyja selekcjonowaniu i pozycjonowaniu  młodzieży w społecznej strukturze.

Tworzone pod auspicjami PiS i IPN programy nauczania w zreformowanej szkole pogłębią niebezpieczne dla przyszłości Polski zjawiska występujące w młodym pokoleniu.

 „Takie będą Rzeczypospolite, jakie ich młodzieży chowanie”

Ekscesy kiboli i młodzieży prawicowej potwierdzają aktualność tego hasła. To polityka edukacji historycznej ostatnich dwudziestu lat, negująca lewicowe, humanistyczne  idee  powszechnego braterstwa i pobrzmiewająca mesjanizmem Polaków jako narodu wybranego, kult bitew, nawet z kretesem przegranych, a nie rzetelnej pracy i realizmu politycznego, prowadzi do takich rezultatów.  

Traktując edukację jako zintegrowany system nauczania od przedszkola do ukończenia studiów zrealizujemy dwa ogólne postulaty dotyczące tzw bazy programowej naszego edukacyjnego programu narodowego opracowanego ponad podziałami społecznymi.

Po pierwsze przygotowanie do życia w społeczeństwie i nauka współpracy, co obecny system edukacji realizuje w minimalnym stopniu. Zaprzepaszczony został w tym zakresie powojenny dorobek polskiej pedagogiki .  

Przywrócimy  i rozwiniemy formy pracy grupowej i współdziałania uczniów w środowisku m.in. w formie zajęć pozalekcyjnych i „kółek zainteresowań”. Formy te zaniknęły zarówno z uwagi na rzekome  oszczędności budżetowe szkół, jak i zanik autorytetu nauczyciela i wychowawcy spowodowany przepełnieniem klas, niskimi wynagrodzeniami i celowym obniżaniem rangi w środowisku.

Nasz program położy  nacisk  na naukę samodzielnego myślenia. Należy uczyć rozwiązywać problemy, a nie zapamiętywania faktów i formułek.

W nauczaniu przedmiotów społecznych (np. historii) trzeba kłaść nacisk na umiejętność oceny zjawisk w ich kontekście historycznym, a nie zapamiętywanie dat i nazwisk, dobranych najczęściej pod kątem indoktrynacji politycznej (w tym religijnej). Nauczanie przedmiotów ścisłych i przyrodniczych musi kłaść nacisk na zrozumienie realnych zjawisk i przygotowanie do życia w zmieniającym się świecie materialnym.

Wyprowadzimy  ze szkół katechezę  i zapewnimy rzetelną edukację seksualną.

Przywrócimy odpowiednią rangę zaniedbanemu kompletnie szkolnictwu zawodowemu, którego brak przyczynia się do wzrostu bezrobocia.

Zawód nauczyciela jest -i powinien być za taki uznany- jednym z najważniejszych  zawodów w państwie, o najdalej idących konsekwencjach społecznych, cywilizacyjnych i narodowych, Nauczyciel powinien odznaczać się wysokim poziomem intelektualnym i etycznym, a system wynagradzania i awansów powinien temu sprzyjać.

Szkolnictwo wyższe i nauka we współczesnym świecie stanowią najbardziej prorozwojowe dziedziny życia społecznego i gospodarki. W większości krajów UE i OECD inwestowanie w te dziedziny traktowane jest na równi z inwestycjami kapitałowymi. U nas te dziedziny są od lat zaniedbane. Co więcej przyjmuje się, że szkolnictwo wyższe i nauka powinny podlegać mechanizmom rynkowym.

Wielość szkół wyższych nie przekłada się na poziom wykształcenia i rozwój nauki. Wiele prywatnych szkół wyższych prezentuje poziom trochę lepszych szkół zawodowych, kierunki kształcenia dalekie są od zapotrzebowania gospodarki,  a nisko opłacani nauczyciele akademiccy gonią za dodatkowymi źródłami zarobku, a nie za rozwojem swojego warsztatu naukowego.

Dodatkowo na skutek wspomnianych wyżej zmian strukturalnych, młodzież wstępująca na uczelnie jest coraz gorzej przygotowana i nie ma nawyku samodzielnego myślenia.

Narodowy program kształcenia musi odwrócić te zjawiska.

Oddanie dużych zakładów przemysłowych w obce ręce sprawia, że przemysł nie jest zainteresowany finansowaniem badań naukowych w Polsce, bo zamawia je w swoich krajach macierzystych.

I tak prywatyzacja mści się nie tylko w obecnej , ale i przyszłej działalności gospodarczej.

Zarówno w nauczaniu zawodowym, jak i po zakończeniu edukacji mnożą się formy bezpłatnych praktyk zawodowych, staży i woluntariatu, co utrwala w świadomości młodzieży, wygodny dla kapitalistów pogląd, że za pracę można nie  płacić.

Kierunek w jakich zmierza obecnie w Polsce edukacja rodzi  zasadne pytanie, czy neoliberałowie nie zdążają do stworzenia społeczeństwa postfeudalnego, lub nawet post niewolniczego, w którym środki materialne, wiedza, kultura będą udziałem klasy wybranych, a zadaniem pozostałej ludności (już nie społeczeństwa) będzie dostarczanie taniej i bezmyślnej, a więc posłusznej siły roboczej.

 

2.Ochrona Zdrowia.

Zdrowie to podstawowa potrzeba społeczna, a jej zaspokojenie powinno podlegać kryterium „non profit”. Tylko wtedy możliwa jest realizacja gwarantowanego konstytucyjnie powszechnego dostępu do  opieki zdrowotnej

W latach 90-tych pojawiło się hasło komercjalizacji służby zdrowia. Miało to być remedium na  wszystkie bolączki społeczne związane z dostępem do lekarzy i ich brakiem.  Dla neoliberałów wszystko co prywatne jest bardziej efektywne i tak miało tez być ze służbą zdrowia. Zamiast uspołecznionych przychodni, zaczęły pojawiać się przychodnie prywatne, a nakazem systemu jest, aby przynosiły one zyski. Za rządów Platformy Obywatelskiej komercjalizacja wkroczyła również do szpitali. Rządy PiS nadal kontynuują tą  tendencję. Uważamy, że zdrowie nie może być towarem.

Rezultat komercjalizacji to zamykane oddziały szpitalne ( w specjalizacjach bardziej kosztownych), coraz trudniejszy niekomercyjny dostęp do specjalistów. Gdy lekarz staje się przedsiębiorcą, trudno dziwić się, że kryterium zysku przeważa nad przysięgą Hipokratesa.

Polska Partia Socjalistyczna ocenia, że problemy służby zdrowia są jedynie elementem walki politycznej dla poszczególnych partii, które traktują ochronę zdrowia, personel i pacjentów jako łatwy do manipulowania obszar życia społecznego. Brakuje prawdziwej, strukturalnej reformy.

Każda zmiana miała jeden nadrzędny cel: utrzymanie wydatków budżetowych tej dziedzinie na tym samym, bardzo niskim poziomie. Stałym elementem tej gry jest dezinformacja społeczeństwa co do zapotrzebowania na usługi medyczne w naszym kraju, który posiada jeden z najniższych w Europie wskaźników ilości łóżek szpitalnych i lekarzy na 1000 mieszkańców. Jednocześnie obywatel płaci część swoich podatków ( w tym w coraz większym stopniu nie podlegających odpisom podatkowym) bezpośrednio na ochronę zdrowia, nie otrzymując wiarygodnych informacji o gospodarowaniu tymi funduszami. Obserwuje się karygodne marnotrawienie środków i niegospodarność przy wykorzystaniu tych funduszy. Tworzy się warunki, w których pacjent teoretycznie ubezpieczony i płacący składki musi dopłacać z własnej kieszeni, aby otrzymać opiekę zdrowotna na przyzwoitym poziomie.

Ceny leków są w Polsce na ogół  wyższe niż w krajach sąsiednich. Neoliberalna polityka doprowadziła do wyparcia polskich producentów z rynku, na którym panują koncerny zagraniczne stosujące bezwzględny ( często  korupcyjny) lobbing zapewniający im dominującą pozycję na rynku i krociowe zyski.

W obowiązującej narracji medialnej występują dwa przeciwstawne punkty widzenia- pacjenta i pracowników ochrony zdrowia- lekarzy, pielęgniarek, farmaceutów, ratowników medycznych itp.

Ostatnie wielkie, publiczne inwestycje, budowy szpitali wojewódzkich, wielkich instytutów, jak Centrum Zdrowia Dziecka, Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki dokonały się w Polsce Ludowej , lub były przez nią rozpoczęte i trzeba je było dokończyć. Teraz rzekomo "dla dobra pacjenta” łączy się szpitale lub  oddziały, wszystko w imię zmniejszenia kosztów i ukrócenia marnotrawstwa. Naszym zdaniem służy to jedynie rozmyciu odpowiedzialności

Jak ognia unika się rzetelnej wyceny świadczeń medycznych, określenia zapotrzebowania na procedury medyczne w danej populacji.

 

Przewidujemy następujące działania:

-Przyjęcie jednolitej ustawy o ochronie zdrowia publicznego, która w sposób  kompleksowy ureguluje zasady odpowiedzialności państwa za zdrowie obywateli, oraz uporządkuje przepisy, które pozwolą na rozwiązanie problemów związanych z kosztami i opłatami, jakie ponosić muszą pacjenci,

-wprowadzenie społecznej kontroli gospodarowania środkami (Rady Nadzorcze   z udziałem pacjentów w NFZ, szpitalach i ZOZ-ach),

- natychmiastowe oddłużenie szpitali, przyjęcie ogólnopolskiego układu zbiorowego pracy dla pracowników ochrony zdrowia,

-ustalenie norm zatrudnienia oraz minimalnych standardów płacowych pracowników służby zdrowia, a także standardów postępowania w określonych stanach chorobowych;,- zracjonalizowanie wydatków, w tym rozdzielenie, w ramach przyznawanych środków, wydatków na płace personelu i procedury medyczne,

- uporządkowanie sposobu zarządzania placówkami służby zdrowia,

-  odbudowa i renacjonalizacja przemysłu farmaceutycznego i aparatury medycznej,

- zahamowanie prywatyzacji i likwidacji szpitali i przychodni zdrowia, a w razie potrzeby przystąpienie do ich renacjonalizacji, tak aby podstawowy system lecznictwa zamkniętego i otwartego działającego na potrzeby opieki społecznej pozostał w sektorze publicznym,

- skuteczne przestrzeganie zasad etyki zawodowej w służbie zdrowia.

 

Działania te wymagają ogromnych nakładów finansowych, wielu zmian ustawowych i czasu, ale tylko zwiększenie środków przeznaczonych na ochronę zdrowia może zatrzymać proces rozkładu tej dziedziny życia społecznego w Polsce. Wzorem innych krajów wydatki na zdrowie obywateli powinny wynosić 6,7% PKB. Zamiast obniżać podatki najbogatszym i zwiększać wydatki na zbrojenia należy przeznaczyć te środki na poprawę stanu ochrony zdrowia.

Pracobiorcy muszą zrozumieć, że zdrowe społeczeństwo, to także zdrowi pracownicy, a w konsekwencji większa wydajność pracy i większe zyski. Zrozumiało to wiele koncernów zagranicznych, które zapewniają swoim pracownikom (także w Polsce) dodatkowy dostęp do usług medycznych. Przywrócimy przemysłową służbę zdrowia, finansowaną przez pracodawców.

 

  3.Dostęp do dóbr kultury i rekreacji

Sprawiedliwość społeczna, wyraźnie określona w Konstytucji,  powinna przejawiać się również w dostępie do dóbr kultury.

Obecnie dostęp do kultury związany jest ze znacznymi kosztami, względnie podporządkowaniem  się w preferencjach kulturalnych ideom politycznym i światopoglądowym rządzących lub kościoła.

Odstąpimy od traktowania kultury jako elementu gry rynkowej i będziemy budować system  państwowego i samorządowego mecenatu pozwalającego  na uczestnictwo w kulturze, niezależnie od statusu majątkowego obywateli .

Szczególną rolę w kształtowaniu pluralizmu i tworzeniu społeczeństwa obywatelskiego odgrywają media.

Wprowadzimy „demokrację telewizyjną". Regułą  będzie sytuacja w której w określonych odstępach, wszystkie grupy mają zapewniony dostęp do telewizji publicznej w jednakowym wymiarze czasu.

Władza jest oparta o wybory ale media mącą świadomość i społeczeństwo wybiera często ponownie już skompromitowanych polityków.

Poziom informacyjny mediów drastycznie się obniżył. Media pełnią głównie  rolę propagandową, sprzyjają kulturze pozbawionej ambicji i gonią za sensacją kosztem informacji o istotnych wydarzeniach , w kraju i na świecie.

Wolność słowa jest w nich fikc, bo o kształcie przekazu decyduje partia będąca u władzy lub prywatny właściciel.

Naszym celem jest zmiana tej sytuacji i przywrócenie roli mediów publicznych  nadzorowanych przez Rady Nadzorcze powoływane w sposób demokratyczny z ludzi kultury i zwykłych obywateli, a nie  polityków.

Ustawowo zobowiążemy media publiczne do zapewnienia dostępu do mediów wszystkim partiom i grupom społecznym.

Podobnie jak w okresie międzywojennym PPS tworzyć będzie warunki do rozwoju masowego sportu i turystyki dostępnej dla przeciętnego obywatela.

 

  1. System gospodarczy

 

1.Rola rynku w gospodarce.

Socjaliści nie są przeciwni rynkowi jako regulatorowi procesów gospodarczych. Zauważamy jednak, że wolny  rynek często rodzi zjawiska patologiczne w postaci nadmiernej koncentracji kapitału, zmów cenowych, wypierania z rynku towarów i usług potrzebnych społeczeństwu, lecz przynoszących niewielki zysk, lichwy i tym podobnych zjawisk.    Konkurencja nigdy nie jest doskonała. Zawsze ktoś wie więcej. Nieosiągalna jest  cena równowagi, nie ma racjonalności zachowań,  ani doskonałej reakcji w czasie . „Wolny rynek” powoduje, że silniejszy pochłania słabszego. W efekcie gospodarka przekształcała się z modelu małych podmiotów w trans-narodowe korporacje.

    Rynek w kapitalizmie jest przedstawiany jako zjawisko naturalne, w które społeczeństwo nie ma prawa ingerować. Operacje rynkowe mają być wyłączone spod społecznej kontroli i państwowych, demokratycznych uregulowań prawnych. Głoszenie wiary w nieomylność wolnego rynku ma cel praktyczny, jest narzędziem do stwarzania przymusu ekonomicznego wobec  ludzi żyjących z własnej pracy.

  Uważamy, że rynek powinien  spełniać swoje funkcje społeczne i ekonomiczne jako ważny, ale nie jedyny regulator życia gospodarczego . Nie może  służyć do okradania ludzi z efektów ich pracy.

Zapisana w naszej konstytucji społeczna gospodarka rynkowa nie musi oznaczać prywatnej gospodarki  rynkowej.  Państwowe i społeczne formy gospodarowania muszą konkurować na rynku na równi z prywatnymi i nie mogą być „pierwotnie” obarczone lekceważeniem norm społecznych.

 

2.Własność i rola sektorów własnościowych w gospodarce.

Nowoczesny socjalizm nie oznacza rewolucji proletariackiej i odbierania kapitalistom siłą ich majątków. Socjaliści akceptują majątek który powstał z uczciwej pracy danego człowieka oraz majątek odziedziczony, po opłaceniu progresywnego podatku spadkowego. Nie akceptujemy majątków które powstały w sposób nieuczciwy lub z naruszeniem podstawowych norm współżycia  społecznego, a tworzony przez nas system prawny przeciwdziałać będzie tym zjawiskom. Naszym celem nie jest również powszechna nacjonalizacja, widzimy natomiast konieczność równowagi różnych sektorów własności.

Nasze idee chcemy zrealizować  przez tworzenie takich rozwiązań ekonomicznych i prawnych, które zapewnią   ich spełnienie.

Podstawową dla nas sprawą jest współistnienie sektorów prywatnego, państwowego i spółdzielczego, a także sektora publicznego podlegającego samorządom lokalnym. Szczególnie bliski nam jest sektor spółdzielczy, u którego założeń leży współposiadanie majątku produkcyjnego lub rzeczowego,  którym zarządzają  pracownicy, czy użytkownicy tego majątku. W sektorze tym najpełniej realizowana jest zasada równowagi pomiędzy kapitałem i pracą. Wszyscy mają prawa i wszyscy obowiązki świadczenia na rzecz spółdzielni. Wynaturzenia, które powstały w ruchu spółdzielczym to nie powód do jego likwidacji lecz konieczność powrotu do korzeni.

Wszelkie dotychczasowe próby „uzdrowienia” spółdzielczości zmierzały i nadal zmierzają do jej stopniowej prywatyzacji, a nie powrotu do idei spółdzielczości.

Przywrócimy sens spółdzielczości jako ważnego elementu współpracy pracowników (w spółdzielniach pracy) i mieszkańców (w spółdzielniach mieszkaniowych).

Spółdzielczość, uczestnicząc w rynkowej konkurencji, łagodzić będzie jej niekorzystne skutki społeczne. Powinna stać się ważnym elementem poprawy sytuacji ekonomicznej ludzi aktywnych, choć niezamożnych i nie mogących sprostać finansowemu dyktatowi wielkich przemysłowych i handlowych korporacji oraz banków z przewagą kapitału zagranicznego.

Sprzyjać będziemy tworzeniu, przy udziale gwarantowanych przez państwo kredytów, spółdzielni pracowniczych z upadających zakładów państwowych i prywatnych, jako jeden ze sposobów przeciwdziałania bezrobociu.  Sprzyjać będziemy rozwojowi lokalnego sektora publicznego. Wprowadzimy rozwiązania, które uwolnią ten sektor  od mechanizmu łupów politycznych, a także zapewnią realną kontrolę społeczności lokalnych nad jego funkcjonowaniem. Wykluczamy prywatyzację przedsiębiorstw komunalnych, ponieważ celem ich działania jest zaspakajanie potrzeb lokalnej społeczności, a nie wypracowywanie zysku.

Istnienie sektora państwowego to istotny element zabezpieczenia strategicznych interesów państwa i jego oddziaływania na procesy gospodarcze. Sektor ten uwolnimy od mechanizmu „łupów politycznych”, poprzez uczciwe konkursy dla zarządzających tym sektorem.

 Popierać będziemy rozwój sektora prywatnego o ile  spełnia on podstawowe założenia równowagi pomiędzy pracą i kapitałem.    Bliższy jest nam model  przedsiębiorstwa „rodzinnego” wypieranego obecnie przez model przedsiębiorstwa akcyjnego. W modelu rodzinnym istotą zarządzania  jest bogacenie się  dzięki  rozwojowi przedsiębiorstw i wzrostowi ich rzeczywistej wartości.

W przedsiębiorstwie akcyjnym, którego kierunek wytycza gospodarka amerykańska, zarządzanie ma charakter głównie krótkookresowy . Akcjonariusze oczekują dywidendy na koniec roku, a gdy jest mała zarząd uruchamia często „twórcza księgowość".

W sposób oczywisty w obu modelach będziemy walczyć z patologiami polegającymi na wypracowywaniu zysku poprzez wyzysk pracowników.

Trzeba wspomnieć o jeszcze jednym sektorze, który nie jest rozważany w rozprawach teoretycznych dotyczących własności, a który występuje w Polsce w nie małym zakresie. Kościół katolicki w Polsce jest w dużej mierze potężnym kapitalistą, zasilanym ze sfery publicznej i prowadzone przez niego przedsięwzięcia gospodarcze muszą podlegać takim samym normom prawnym jak sektor prywatny.

 

3.Rola państwa w gospodarce.

Państwo musi być stanowczym i konsekwentnym regulatorem rynku, tworzącym odpowiednie uregulowania prawne, kontrolującym procesy gospodarcze i ingerującym w sposób władczy w przypadku nie przestrzegania reguł prawnych i etycznych. Rolą państwa jest również długookresowe planowanie i stymulowanie rozwoju gospodarczego.

W realizacji tych zadań będziemy wspierać się na instrumentach obywatelskich takich jak stowarzyszenia konsumentów, stowarzyszenia branżowe itp.

    Stopień zorganizowania działalności gospodarczej -  co do skali i zakresu działania w globalnej sieci -  staje się jednym z najważniejszych czynników konkurencyjności.

      Zadania suwerennego państwa w globalizacji muszą rosnąć.   Trzeba  ukształtować relacje z wielkimi agresywnymi korporacjami międzynarodowymi, by nie dopuścić do grabieży wypracowanych przez społeczeństwa wartości, a jednocześnie skutecznie wejść w międzynarodowy podział pracy.     Podejmiemy działania i stworzymy regulacje  dla umocnienia zdolności przedsiębiorstw do samofinansowania rozwoju, umocnienia  konkurencyjności. Stworzymy  motywacje do rozbudowy przemysłu krajowego i wzrostu udziału własności krajowej w przemyśle, będziemy wspierać produkcję pracochłonną, eliminująca bezrobocie. Wykorzystamy specjalne możliwości „kryzysowe” dopuszczone przez Unię Europejską, tak jak to miało miejsce w przypadku obszaru byłego „NRD”. Podejmiemy, nakręcające koniunkturę, publiczne  inwestycje w infrastrukturę. Stworzymy mechanizmy dla większego wydatkowania pieniędzy budżetowych na produkty i usługi polskie. W takim kierunku kształtować będziemy też  instytucję zamówień publicznych.

     Gospodarki innych państw podwyższają dotacje na prace badawcze. W Polsce odwrotnie, doprowadzono do blisko dziesięciokrotnie mniejszego udziału finansowania nauki w PKB.  Posiadany jeszcze potencjał naukowo-badawczy wymaga wsparcia i ochrony. Będziemy szanować kreatywny personel, zapewniać mu stabilizację życiową, stosować systemy motywacyjne, inaczej dobre pomysły odejdą wraz z ludźmi. Wzmocnimy rolę państwa np. poprzez zamawianie badań i zamawianie kierunków kształcenia, a także zapewnienie stabilnego zasilanie budżetowego poprzez przeznaczenie np. 60% wzrostu PKB na sferę nauki .

   Podejmiemy kodyfikację prawa branżowego w kierunku  jego uproszczenia, tak aby do jego zrozumienia i załatwiania spraw urzędowych nie było potrzeba pośrednictwa sowicie opłacanych „doradców”, spełniających często rolę „pijawek”..

 

4.Zatrudnienie i płace.

Socjalizm to ustrój nadrzędności pracy nad kapitałem- to praca tworzy dobrobyt społeczeństw i z pracy powstaje kapitał, którego podział i wykorzystanie powinno służyć dalszemu rozwojowi społeczeństwa.

 Socjaliści odwołują się do elektoratu, którym są szeroko rozumiani ludzie pracy najemnej.

Wiele osób pracuje i jednocześnie czerpie zyski z posiadanego kapitału w formie obligacji, akcji, a także zysków z zatrudniania pracowników. Dla socjalistów istotne jest czy występuje wyraźna dominanta udziału własnej pracy  w osiąganych dochodach. Do ludzi pracy najemnej zaliczamy więc również rolników pracujących na własnej ziemi, właścicieli  firm jednoosobowych, czy małych firm rodzinnych, bowiem żyją oni przede wszystkim z własnej pracy, a nie głównie z konsumpcji kapitału.

W sposób oczywisty jesteśmy za ustawowym określeniem  przez państwo poziomu płacy minimalnej miesięcznej i godzinowej  na poziomie gwarantującym zabezpieczenie  elementarnych potrzeb życiowych. Przyjęte przez nas rozwiązania prawne będą służyły wykluczeniu powszechnego w Polsce t.zw. ubóstwa pracowniczego, gdy otrzymana płaca nie zapewnia warunków do życia, a  brak stabilizacji życiowej generowany jest  przez t.zw. umowy śmieciowe.  Rozważymy postulat wyznaczenia ustawowych progów płacy maksymalnej. Bardzo wysokie płace prezesów, dyrektorów, kadry kierowniczej służą często sztucznemu obniżaniu zysku firm i w konsekwencji płaconych podatków, czasem mają też wymiar korupcyjny.

Każda praca jest użyteczna. Oczywiście inna jest np. użyteczność pracy szeregowego  pracownika, a inna prezesa banku czy firmy produkcyjnej. Nie do obronienia jest jednak teza, że użyteczność ta może być 100- krotnie większa, a  z takim rozwarstwieniem płac mamy w skrajnych przypadkach do czynienia. Gdyby nie praca tych szeregowych pracowników, użyteczność pracy prezesa była by zerowa.   

Neoliberałowie podnoszą kwestie wyczerpywania się zasobów pracy m.in. przez postępująca automatyzację procesów produkcyjnych. Jest to błędna teza. Istnieją olbrzymie zasoby miejsc pracy dotychczas nie opłacanej jak np. opieka nad małymi dziećmi, opieka nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi, tworzenie bezpiecznych warunków pracy, organizowanie czasu wolnego, czyli kultura, sport i turystyka  dla wszystkich, nie tylko dla tych, którzy dysponują odpowiednimi zasobami pieniężnymi.  Zauważamy,  że w neoliberalizmie wydłuża się czas pracy, który ulegał systematycznemu skracaniu w czasach gdy istniała społeczna rywalizacja systemów gospodarczych. 

W ramach działań prozatrudnieniowych wprowadzimy:

- reformę urzędów pracy oraz ośrodków pomocy społecznej w kierunku  aktywnej integracji dla osób długoterminowo bezrobotnych,

 - w zamówieniach publicznych w ramach zakupów dóbr i usług dokonywanych rzez jednostki samorządu terytorialnego tzw. klauzul społecznych preferujących zatrudnianie osób bezrobotnych w firmach wykonawców zamówień publicznych, oraz wdrożymy  postanowienia

 Dyrektywy  Rady 2009/47/WE  z dnia 5 maja 2009 r.  zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE w zakresie stawek obniżonych podatku od wartości dodanej. Przepisy te pozwalają na zastosowanie obniżonych stawek m.in. w zakresie  usług pomocy w gospodarstwach domowych, takie jak pomoc domowa, opieka nad dziećmi, osobami starszymi, chorymi lub niepełnosprawnymi.

Celem naszym jest wyrównanie szans na godne życie pomiędzy pracującymi i emerytami- emerytury muszą być waloryzowane nie tylko w zakresie inflacji, ale także wraz ze wzrostem dochodów z pracy (średniego wynagrodzenia);

 W ramach wyrównywania szans  stworzymy nowe możliwości podjęcia pracy i otrzymywania godziwych zarobków przez osoby niepełnosprawne, a także system zasiłków i rent dla osób pozostających, nie ze swojej winy bez pracy, zapewniające tym osobom możliwość przeżycia;

 

5.Prawa pracownicze i udział pracowników w zarządzaniu .

 Istotnym elementem równości pracy i kapitału są stosunki pracy. Zapewnienie bezpiecznych ale i przyjaznych dla pracownika warunków pracy jest obowiązkiem pracodawcy i leży także  w jego interesie, jeśli jest on zainteresowany długofalowym rozwojem przedsiębiorstwa, a nie osiągnięciem szybkiego, doraźnego zysku. Rozwiązania w tym zakresie znane są w ramach społecznej gospodarki rynkowej. Pracownik musi mieć również prawo do rzetelnej informacji o stanie przedsiębiorstwa w którym pracuje ( a więc i swoich perspektywach na przyszłość, a nawet do współdecydowania w pewnym stopniu o takich zmianach, które mogą w sposób istotny wpływać na te perspektywy -np. fuzje przedsiębiorstw, ograniczenie lub rozszerzenie profilu działalności itp.). Tzw. Rady Pracownicze funkcjonują np. w

Niemczech i USA, a wprowadzania ich w Polsce zaprzestano, gdy „wybuchł kapitalizm”.

Istotną rolę w obronie praw pracowniczych i wyrównywaniu szans na rynku pracy pełnią związki zawodowe. Socjaliści są za rozszerzeniem ich kompetencji oraz zwiększeniem ochrony działaczy związkowych. Jesteśmy też za rozszerzeniem uprawnień inspekcji pracy i poddaniem jej rzeczywistemu nadzorowi  związków zawodowych, a także przywróceniem roli społecznym inspektorów pracy, również w przedsiębiorstwach prywatnych , również tam gdzie nie funkcjonują związki zawodowe. 

Wprowadzimy obowiązkowy fundusz szkoleniowy we wszystkich przedsiębiorstwach powyżej 25 pracowników. 

6.Rola i zadania sektora finansowego .

Przywrócenie roli pieniądza jako kreatora rozwoju gospodarczego to jedno z podstawowych zadań socjalistów.

Pieniądz wprowadzono, by ułatwił wymianę towarową. Zyski z wymiany towarowej mogły być inwestowane w rozwój majątku. W ten sposób pieniądz przyjął funkcje dźwigni rozwoju gospodarczego. I tak go widzą  nadal socjaliści. W socjalistycznej ekonomii przez inwestycję rozumie się inwestycje materialne, służące rozwojowi produkcji, usług i kreowaniu nowych miejsc pracy . W ekonomii kapitalistycznej celem inwestycji stało się generowanie zysku dla posiadacza środków pieniężnych.  Pieniądz stal się towarem, a pod pojęciem inwestycji rozumie się przede wszystkim zakup papierów wartościowych (akcji, obligacji, papierów dłużnych , akredytyw, derywatów itp.) w wielu przypadkach nie mające żadnego lub jedynie dalekie odniesienie do majątku zdolnego kreować nowe wartości materialne.

Zauważamy również istotną zmianę w posiadaniu wartości materialnych (np. fabryk, kopalni, produkcyjnych gospodarstw rolnych, przedsiębiorstw budowlanych i usługowych).  Posiadanie udziałów w tych jednostkach, gdzie właściciel udziałów był bezpośrednio zainteresowany i miał wpływ na ich działalność,  zastąpione zostało posiadaniem akcji, których wartość uzależniona jest często nie od materialnej wartości jednostki, lecz podlega w dużym stopniu ruchom spekulacyjnym.

Inwestowanie stało się przedmiotem kreowania zysku, nie poprzez przyrost wartości materialnych lecz przyrost  wartości  posiadanych papierów, bez odniesienia do przyrostu wartości materialnych.

Tymczasem w sposób oczywisty rozwój gospodarczy opiera się na przyroście wartości materialnych.

Krążący jako towar pieniądz nie kreuje rozwoju gospodarczego, lecz prowadzi do coraz częstszych kryzysów ekonomicznych.

W tym modelu  szczególną rolę odgrywają banki. Kapitał zgromadzony w Bankach tylko w niewielkim stopniu (szacuje się, że nie więcej niż 3%) opiera się na udziałach właścicieli. Pozostały kapitał wniesiony przez społeczeństwo bezpośrednio (wkłady) lub pośrednio przez instytucje finansowe (ubezpieczenia, emerytury, kasy chorych itp.), a przede wszystkim środki budżetów państwowego i lokalnych lokowane czasowo w Bankach. Bank obraca tym kapitałem w sposób bardzo słabo kontrolowany przez Państwo. Ponieważ nie są to własne pieniądze, lecz powierzone (bez kontroli) wiec skłonność do ryzyka jest bardzo duża.

Zyski z obracania pieniędzmi jako towarem przynoszą profit Bankowi, a nie właścicielom zgromadzonych środków. Odsetki od wkładów bankowych stale maleją, a opłaty za prowadzenie rachunków rosną.

Otrzymanie kredytów na rozwój działalności materialnej  staje  się  coraz trudniejsze dla klienta banku, bo zarobek dla banku z tym związany jest długofalowy i obarczony ryzykiem nietrafionych inwestycji, a obracanie pieniądzem jest w obecnych czasach łatwiejsze.

W przypadku widma bankructwa banku spowodowanego nieodpowiedzialnym inwestowaniem na rynku finansowym, z pomocą przychodzą państwa, a więc podatnik, którego pieniądze Bank stracił.

Od 2008 roku wpompowano w sektor bankowy ponad 2 tryliony pieniędzy budżetowych, które Banki zainwestowały w dalszy bezproduktywny obrót pieniężny, bez inwestycji w rozwój sektorów wytwórczych i zbudowania nowych miejsc pracy.

Nie tylko banki, ale również  instytucje finansowe (towarzystwa ubezpieczeń itp.) obracają pieniędzmi jako towarem , jednak ryzyko z tym związane jest na ogół mniejsze z uwagi na bardziej restrykcyjne przepisy w wielu krajach i większy państwowy nadzór, co nie wyklucza groźby upadłości.

Odnotowywane są również próby lokowania w spekulacyjnych papierach  wartościowych kapitałów budżetów lokalnych czy Spółek Skarbu Państwa.

   W Polsce – w wyniku prywatyzacji – duża część banków należy do zagranicznego i międzynarodowego kapitału, a więc zyski przez nie osiągane nie pozostają w kraju.

Neoliberalny świat wpadł w spiralę obrotu pieniężnego, który prędzej, czy później zakończy się globalnym krachem światowej gospodarki.

Wyjściem z tej spirali jest przywrócenie roli pieniądza jako dźwigni rozwoju sił wytwórczych.

Wprowadzenie silnie zróżnicowanego  podatku od obrotów kapitałowych, zależnego  od ich przeznaczenia  (czy służą rozwojowi sił wytwórczych i tworzeniu nowych miejsc pracy, czy też nabywaniu spekulacyjnych papierów wartościowych ) powinno przywrócić  po pewnym czasie pożądaną rolę pieniądza.

Zachowana zostanie przy tym wolność obrotu gospodarczego,  w którym nikt nie będzie środkami administracyjnymi zmuszał nikogo, do takiego lub innego dysponowania własnym kapitałem.

Inne nasze rozwiązania  to:

- wzmocnienie roli nadzoru finansowego nad bankami i instytucjami finansowymi,

-traktowanie posiadanych  udziałów w podmiotach gospodarczych jako inwestycji w rozwój, a zakup akcji jako inwestycję w papiery wartościowe,

- stworzenie regulacji prawnych skłaniających do trzymania środków budżetowych (w tym budżetów lokalnych) w bankach podlegających stałej kontroli państwa (np. bankach państwowych),

-  opodatkowanie międzybankowych przepływów pieniężnych  służących spekulacji wirtualnym pieniądzem, który nie ma pokrycia w realnym obrocie gospodarczym

Będziemy szukać rozwiązań dla tworzenia pieniądza bez odsetkowego, kreowanego pod nadzorem społecznym. Przed reformą Balcerowiczowską nisko oprocentowany kredyt mieszkaniowy powodował znacznie większa dostępność mieszkań.

 

7.Podatki.

Mechanizmami ekonomicznymi chcemy zapewnić równowagę pomiędzy pracą i kapitałem.  Spełnieniu tego celu służy w pierwszym rzędzie system podatkowy.

Dochody z kapitałowe powinny być opodatkowane na równi z dochodami z pracy i sumowane . Wprowadzimy progresywny, kilku progowy podatek- wysokie dochody nie powstają wyłącznie z pracy własnej, ale są w znacznej mierze wynikiem pracy innych i osiągający je, jeśli służą one celom konsumpcyjnym, powinien w sposób adekwatny  łożyć na innych członków społeczeństwa. Jednocześnie wprowadzimy, znane  na świecie, odpisy podatkowe na cele inwestycyjne (inwestycje produkcyjne- służące powstawaniu nowych miejsc pracy, a nie inwestycje kapitałowe w zakup akcji i obligacji), na cele rozwoju nauki i kultury, czy wreszcie w ramach wyrównywania szans na cele opieki nad chorymi, czy w inny sposób wykluczonymi z życia społecznego. Przywrócimy progresywny podatek od spadku i darowizn. Skala tego podatku nie może uderzać w osoby niezamożne, ale nie powinna umożliwiać dostatniego życia wyłącznie dzięki przeszłym pokoleniom.

 Socjaliści nie wtrącają się w sprawy wiary, powinna to być jednak domena sfery prywatnej, a nie publicznej. Uważamy za racjonalne wprowadzenie podatku kościelnego i uwolnienie państwa od  finansowania kościołów w jakiejkolwiek formie.

Obywatele powinni mieć wybór: przekazywania części swoich podatków na rzecz kościoła (przy równouprawnieniu wszystkich religii i obywateli nie wyznających żadnej religii), czy też na inne organizacje pożytku publicznego.

 

    8.Rolnictwo i ochrona zasobów naturalnych.

Traktujemy osoby zatrudnione we własnych małych i średnich gospodarstwach rolnych na równi z pracownikami najemnymi i będziemy stwarzać im warunki do rozwoju, ale również przeżycia w wypadku klęsk żywiołowych.

Służyć temu będą:

- ingerencja państwa w zapewnieniu stabilnych cen na rynku płodów rolnych i środków do produkcji rolnej,

- tworzenie warunków prawnych i finansowych dla zrzeszania rolników w spółdzielnie zaopatrzenia i zbytu,

- stworzenie państwowego, o racjonalnych składkach, funduszu ubezpieczeniowego na wypadek klęsk żywiołowych,

- racjonalna polityka zagraniczna nie powodująca sankcji i embarga na polską żywność

Los ludzkości zależy od rozważnego decydowania w kwestiach rozwoju przemysłu i wykorzystania bogactw naturalnych zamiast konsumpcji, eksploatacji i niszczenia ich.

Będziemy prowadzić politykę proekologiczną, zapewniającą równowagę w środowisku.

 

  1. Polska, Europa, Świat

 

  1. Nowoczesny patriotyzm i jego rola.

Założyciele PPS w 1892 roku, w Programie paryskim wyrazili dążenie socjalistów do powstania państwa polskiego. Dziś kiedy mamy państwo polskie, socjaliści pozostając patriotami mają inne zadania .  

Patriotyzm rozumiemy  jako wartość w sferze emocjonalnej, która wyraża się w więzi ze społeczeństwem zamieszkującym nasz kraj ojczysty. Ta więź powoduje gotowość przedkładania celów ważnych dla społeczeństwa ponad cele osobiste. Nasz patriotyzm wyraża się dziś przede wszystkim gotowością pracy dla pożytku wspólnego. Pracy na rzecz rozwoju społecznego i gospodarczego Polski. Patriotyzm wyraża się także w walce z niesprawiedliwością, w zwalczaniu patologii społecznych, złodziejstwa i korupcji. Postawy patriotyczne przejawiają się też we współpracy ze społecznościami i narodami innych krajów, w realizacji celów służących rozwojowi ludzkości.

Obce nam są wszelkie przejawy nacjonalizmu i szowinizmu traktującego Polaków katolików jako naród wybrany, a ludzi innej narodowości, rasy, religii i poglądów jako obcych w społeczeństwie. Zauważamy też, że nacjonalizm jest sprzeczny z podstawową zasadą chrześcijaństwa, która stanowi, że wszyscy ludzie są braćmi.

 

   2.Unia Europejska.

Opowiadamy się za solidarnym działaniem na rzecz jedności europejskiej i przyjęcia  przez Unię Europejską mechanizmów stanowiących alternatywę do modelu neoliberalnego, tj. alternatywnej cywilizacji, która opierać się będzie na solidarności społeczeństw i obywateli.  Będziemy ściśle współpracować z frakcją socjalistyczną w Parlamencie Europejskim dla stworzenia Europy opartej na zasadach socjalnych, w zgodzie z ekologią i żyjącą w pokoju.

Muszą być wprowadzone regulacje, które obejmą publiczną kontrolą system bankowy i kredytowy, zmieniając je w kierunku bardziej socjalnym i zgodnym z ekologią. Konkretne kroki mogą i powinny być podjęte aby uwolnić politykę Unii Europejskiej i rządy poszczególnych krajów z ucisku rynków finansowych, zmieniając logikę wypracowywania zysku, w logikę rozwoju społecznego opartego na sprawiedliwości społecznej i trwałych działaniach proekologicznych.

Potrzebna jest skuteczna kontrola w odniesieniu do redystrybucji kapitału, a w kwestiach gospodarczych należy usuwać nierównowagi pomiędzy poszczególnymi regionami tak aby doprowadzić do równomiernego rozwoju wszystkich regionów Europy.

 

   3.Stosunki z innymi krajami.

Obecna faza kapitalizmu, jego neoliberalnego modelu zarządzania, jego imperialistycznego systemu, militaryzacji i skrajnie sekciarskich strategii, które mu towarzyszą, odciska swe piętno na stosunkach międzynarodowych i poszerza system oparty na eksploatacji i dominacji i wymaga radykalnych demokratycznych zmian na dużą skalę.

Pragnieniem PPS jest ustanowienie międzynarodowego systemu bezpieczeństwa opartego na współpracy, zgodnego z prawem międzynarodowym i zasadami zreformowanego i demokratycznego systemu ONZ. Stanowczo sprzeciwiamy się wszelkim ruchom  w kierunku rosnącej militaryzacji w stosunkach zewnętrznych oraz walczymy o pokojową rolę Europy w świecie. Szanujemy prawo państw neutralnych do utrzymania ich statusu nieangażowania się.

Protestujemy przeciwko, opartej na kłamstwach, kompani nienawiści wobec ludzi innej rasy i innego wyznania. Nie można z migrantów czynić  „kozłów ofiarnych” w odniesieniu do jakichkolwiek problemów społecznych.  Będziemy walczyć o mocny wymiar społeczny w polityce integracji.

  1. Zagadnienia obronności.

Wojna niweczy zasady współżycia społecznego, nie może wiec być narzędziem dążenia do spokoju miedzy ludźmi i demokracji. Ostatnie lata przyniosły prywatyzację wojen, w których siły międzynarodowe prowadzą działania ofensywne w służbie prywatnych interesów koncernów paliwowych i zbrojeniowych, a także w imię prywatnych ambicji niektórych przywódców. Interwencje  w Jugosławii, Iraku, Afganistanie, Libii  czy Syrii   powtórzyły ten sam scenariusz głoszenia kłamliwych haseł o demokracji i obłudnie sugerowały, że mamy do czynienia ze „ZBIOROWĄ OBRONĄ”, zamiast prawdziwych „ZBIOROWA NAPAŚĆ”.

Wojna nigdy nie była, nie jest i nie będzie lekarstwem na kłopoty i patologie ludzkości.

Jeżeli nawet posługując się nią   zdołamy rozwiązać jakiś problem, to równocześnie stwarza ona cały szereg nowych, zwykle znacznie poważniejszych problemów, o czym naocznie przekonujemy się obserwując wojny religijne i liczne zamachy w Iraku i w Afganistanie.

Nie przyczynia się ona do wzrostu zamożności biednych społeczeństw, bogacą się tylko wasalni władcy tych krajów, a przede wszystkim międzynarodowe koncerny.

W imię interesów nielicznych, śmierć lub nieodwracalne kalectwo są udziałem tysięcy.

Niestety nasi rządzący w każdym z tych przypadków podporządkowali się całkowicie polityce amerykańskiej i nadal pozostają w pierwszej linii usłużnych wasali. Żadne z tych wydarzeń, w których wspieraliśmy Stany Zjednoczone bez żadnych zastrzeżeń, często kosztem krwi naszych żołnierzy, nie przyniosło nam, mimo wielu deklaracji, korzyści ekonomicznych.

Dla PPS pokój światowy jest wartością nadrzędną, dla której warto odrzucić na bok swoje fobie i uprzedzenia.

Jesteśmy głęboko przeciwni prowokowaniu konfliktu zbrojnego z Rosją, czemu służą poczynania naszego rządu. Jak dotychczas ani UE ani NATO nie ma zamiaru, czy interesu, aby taki konflikt wszczynać.

Mówi się za to o „konieczności zwiększenia wydatków na wojsko", wiadomo, że kosztem ludzi pracy.

Zgoda,  mająca charakter zaproszenia, na stacjonowania na terenie Polski wojskowych jednostek amerykańskich może prowadzić do stopniowej utraty suwerenności na części terytorium. Wbrew propagandzie nie poprawia to bezpieczeństwa Polski, a może je pogorszyć przez wystawienie ludności polskiej na działania odwetowe.

 Na początku lat 90-tych triumfalnie ogłaszano opuszczenie terytorium polskiego przez ostatnie jednostki wojskowe Układu Warszawskiego, teraz za niezbędne uważa się stacjonowanie na naszym terytorium innych, obcych jednostek wojskowych.

Przeciwni jesteśmy budowaniu ładu światowego na wyścigu zbrojeń i filozofii odstraszania. Polska powinna zaangażować się w obronę i budowę infrastruktury pokoju i porozumienia międzynarodowego, a nie wojny.

  Jesteśmy na FB i YouTube